Water en Bodem Sturend vraagt om samenwerking over grenzen heen
Hoe laten we het water- en bodemsysteem écht richting geven aan ruimtelijke keuzes? En spreken we over 'water en bodem sturend', 'bodem en water sturend' of simpelweg 'rekening houden met water en bodem'? Deze vragen stonden centraal tijdens de kennissessie Water- en bodem sturend van het RNOB-programma Klimaatadaptatie.
De juiste dingen op de juiste plek
Deze bijeenkomst trok beleidsadviseurs klimaatadaptatie, water en duurzaamheid, planologen, stedenbouwkundigen en gebiedsregisseurs uit de hele regio.
Ernest de Groot, loco-dijkgraaf Waterschap Aa en Maas, benadrukte het belang van een goed water- en bodemsysteem voor een duurzame en toekomstbestendige inrichting van ons landelijk en stedelijk gebied. “Bij ruimtelijke ontwikkelingen is het essentieel om rekening te houden met de kenmerken én grenzen van het water- en bodemsysteem. Het is belangrijk om de juiste dingen op de juiste plek te doen. Zo beperken we risico’s op wateroverlast, overstromingen en droogteschade.”
Werken aan bewustzijn
Rik Meijer, beleidsadviseur gemeente Enschede, vertelde hoe woningen in de wijken Pathmos en Stadsveld onbewoonbaar werden door extreme regenval. “Door de slechte bouwkundige staat van de woningen en het weinige handelingsperspectief werden voornamelijk kwetsbare groepen geraakt. Veel mensen hadden bijvoorbeeld ook geen inboedelverzekering.”
Een belangrijke les voor de gemeente was dat het bij risicoanalyses niet alleen moet gaan over de effecten van extreme neerslag, maar juist ook over de kwetsbaarheid van inwoners. Ruimtelijke maatregelen zijn belangrijk maar bewustwording en een goede voorbereiding van inwoners én ondernemers ook. Hierdoor kan de schade aanzienlijk beperken worden.
Knelpunten
Tijdens de sessie gingen aanwezigen met elkaar in gesprek over het sturend maken van water en bodem écht bij de inrichting van de ruimte. Daarbij werd de verbinding gelegd met opgaven als klimaatadaptatie, waterkwaliteit en grondwater. Deze thema’s grijpen sterk in elkaar en vragen om een integrale aanpak.
In de praktijk gaat dit nog niet vanzelf, komt uit de kennissessie naar voren. “We lopen tegen knelpunten aan zoals te weinig regie op het thema en beperkte capaciteit en kennis”, zegt Harold van Oorschot, adviseur Bodem en Water bij de gemeente Maashorst. “Daarnaast botsen verschillende belangen in het gebruik van de beschikbare ruimte.”
Behoefte aan regionale regie
De aanwezigen waren het eens over één ding: het belang van Water en Bodem Sturend als uitgangspunt wordt steeds urgenter. Omdat water en bodem zich niet houden aan gemeentegrenzen, vraagt dit om regionale regie, gezamenlijke keuzes maken en structureel samenwerken.
Volgens de deelnemers kan RNOB een sleutelrol vervullen door deze samenwerking te organiseren en richting te geven. Linda van der Zee, beleidsadviseur Klimaatadaptatie en Biodiversiteit bij de gemeente Maashorst: “Gedacht wordt aan het ontwikkelen van een gezamenlijke visie en bouwstenen voor borging in lokale omgevingsplannen. Aan het faciliteren van kennisdeling en het bestuurlijk en financieel agenderen van het thema. Een speciale regisseur Water en Bodem Sturend kan alle ontwikkelingen volgen en bijvoorbeeld kennisdeling en pilots aanjagen. Zo wordt de beweging van beleid naar uitvoering in de regio versneld.”
Ook meedenken?
Tijdens de kennissessie werd spontaan een kernteam gevormd dat zich gaat buigen over de vervolgstappen van deze sessie. Wil je ook meedenken? Mail naar harold.vanoorschot@gemeentemaashorst.nl.
