Hoofdinhoud
Luchtfoto van een groen agrarisch landschap met rijen jonge en volwassen bomen langs paden en kavels.
Vitale leefomgeving

Nieuwe handreiking draagt bij aan versterking kwaliteit landschap

19 mei 2026

Ruimtelijke ontwikkelingen in het landelijk gebied hebben direct invloed op natuur, landschap en leefomgeving. Daarom stelt de provincie Noord-Brabant als voorwaarde dat nieuwe initiatieven altijd bijdragen aan een betere landschappelijke kwaliteit. Om initiatiefnemers van plannen in het landelijk gebied hierbij te ondersteunen, heeft RNOB samen met de gemeenten een praktische handreiking gemaakt.

Duidelijkheid en uniformiteit

Alle gemeenten in onze regio hebben te maken met de regels voor kwaliteitsverbetering van het landschap uit de Omgevingsverordening van de provincie. Die gelden bijvoorbeeld bij nieuwbouw, bedrijfsuitbreiding of functiewijziging in het landelijk gebied. In de praktijk bleek behoefte aan meer duidelijkheid over de inhoud van de regels, de uitwerkingsmogelijkheden en meer eenduidigheid in de toepassing ervan.

 

Daarom hebben gemeenten en waterschappen vanuit het programma Natuur en Landschap van RNOB een gezamenlijke regionale leidraad opgesteld: de Handreiking Kwaliteitsverbetering landschap. Dit deden ze samen met initiatiefnemers, projectontwikkelaars en andere deskundigen. 

“Met de Handreiking Kwaliteitsverbetering landschap zorgen we voor duidelijke kaders en een consistente aanpak in de regio. Zo maken we ons buitengebied samen sterker en toekomstbestendig." - bestuurlijk trekker Maarten Everling, wethouder gemeente Bernheze
Portretfoto van wethouder Maarten Everling van de gemeente Bernheze Portretfoto van wethouder Maarten Everling van de gemeente Bernheze

Praktisch hulpmiddel

De Handreiking Kwaliteitsverbetering landschap ondersteunt gemeenten en andere initiatiefnemers bij hun activiteiten in het landelijk gebied. De handreiking biedt:

  • heldere uitleg van de provinciale regeling Kwaliteitsverbetering landschap;
  • praktische hulpmiddelen zoals categorie-indeling, rekenmodel en normbedragen;
  • ondersteuning en inspiratie bij het uitwerken van de regeling Kwaliteitsverbetering Landschap;
  • een toetsingskader voor gemeenten voor landschappelijke inpassingsplannen en landschapsplannen.
Uitzicht over een groen open landschap met holdere blauwe lucht, grasvelden en twee solitaire bomen aan de horizon. Uitzicht over een groen open landschap met holdere blauwe lucht, grasvelden en twee solitaire bomen aan de horizon.

Ruimte voor maatwerk 

De handreiking is een regionale leidraad met praktische spelregels. Gemeenten kunnen deze omzetten naar een eigen versie, bijvoorbeeld met het gemeentelogo en/of een selectie van landschapstypen die lokaal voorkomen. Het uitgangspunt is helder: zo min mogelijk afwijken van de spelregels, zodat eenduidigheid en regionale samenhang behouden blijven.

 

Ook aan de slag?

Heb je plannen voor het buitengebied en wil je meer weten over de handreiking Kwaliteitsverbetering landschap? Neem contact op met Maartje van Lieshout, regisseur Natuur en Landschap RNOB: maartje.vanlieshout@rnob.nl.

 

Download hier de Handreiking Kwaliteitsverbetering landschap van RNOB

De Handreiking Kwaliteitsverbetering landschap in de praktijk

De handreiking ondersteunt gemeenten en initiatiefnemers bij het opstellen en beoordelen van plannen in het landelijk gebied: 

  • Casemanagers van gemeenten – voor een eenduidige beoordeling van plannen.
  • Inwoners en ondernemers – zodat zij weten wat er van hen wordt verwacht.
  • Adviseurs en projectontwikkelaars – die bijvoorbeeld in meerdere gemeenten werken en behoefte hebben aan duidelijke, consistente richtlijnen.

Aanmelden nieuwsbrief

U krijgt een bevestigingsmail. Uw gegevens worden alleen gebruikt voor de nieuwsbrief. Meer daarover leest u in onze privacyverklaring.